Cebeli Nur – Hira Mağarası
Mekke’nin kuzeydoğusunda, 300 m. yüksekliğinde kütle kayalardan oluşan ve Kabe’ye 5 km. mesafede bulunan bir dağdır. Peygamberliğinden önce Hz. Muhammed’in Ramazan aylarını ibadetle geçirdiği “Hira Mağarası” bu dağın zirvesinde bulunmaktadır. Resulullah SAV’e ilk vahy olan Alak suresinin nazil olduğu yerdir. Bu sebeple bu dağa Nur’un indiği yer manasına gelen NUR DAĞI denmektedir.
Arafat (Cebeli Rahme)
Sözlükte “bilme, tanıma, anlama ve güzel koku” anlamlarına gelen a.r.f. kökünden türeyen “Arafat”, Mekke’nin 25 km. güney doğusunda ova görünümünde düz bir alanın adıdır. Doğu, kuzey ve güneyi dağlarla çevrilidir. Arafat, Hıll bölgesinde Harem sınırları dışında kalır. Harem sınırı ile Arafat arasında Urene vadisi vardır. Haccın rükünlerinden biri olan vakfe burada yapılır. Resulullah Sav :Veda Hutbesini okuduğu Cebeli Rahme tepesi bu vadidedir.
Muzdelife-Mescidi Nemire
Mina ile Arafat arasında bulunan 12 km2 genişliğindeki bölgeye Müzdelife denir. Yüce Allah bu meydanda bolca ibadet etmemizi emir buyurmuşlardır. Hacc’ın vaciblerinden olan Müzdelife vakfesini haci adayları bu meydanda gece konaklayarak yaparlar. Akşam vakti Arafat’tan yola çıkan Hacılar, akşam ve yatsı namazlarını cemi tehir yaparak yine bu meydanda kılarlar. Şeytan taşlama da kullanılacak taşlar da buradan toplanır.
Mina
Mekke’nin kuzeydoğusunda Müzdelife ile Mekke arasında kalan geniş bölgeye Mina denir. Cemerat ismiyle bilinen şeytan taşlama yerleri, Hac kurbanlarının kesildiği mezbahaneler ve sevgili Peygamberimizin Mina günlerini geçirdiği mekâna yapılan Mescid-ül Hayf burada bulunmaktadır. Müzdelife vakfesinden sonra hacılar Mina’ya gelerek Hacc’ın vaciblerinden olan ve üç gün devam eden şeytan taşlama görevini burada yerine getirirler.
Cin Mescidi
Peygamber efendimiz Mekke müşriklerinin islama girmediklerini gördüklerinde belki başka beldelerde kabul edenler olur diyerek davet için gittiği Taif dönüşünde yol üzerindeki Nahle Vadisi’nde namaz kılarken bir grup cin Kur’an-ı Kerim’i dinleyerek etkilenmişlerdir. Daha sonra Hz. Muhammed’i takip eden bu cinler Mekke girişinde efendimizle görüşmüşler ve müslüman olmuşlardır. Kur’an-ı Kerim’deki Cin Suresi burada nazil olmuştur.
Resulullah Doğduğu Ev
Hz. Peygamberin doğduğu ev Kabe’nin doğu tarafında kalan Beni Haşim mahallesinde idi. Hz. Muhammed Miladi 20 Nisan 571 (12 Rebiulevvel) Pazartesi gecesi tan yeri ağarırken bu evde dünyaya gelmiştir. Daha sonra buradaki ev yıkılmıştır ve yerine yapılan bina günümüzde Mekke Kütüphanesi olarak kullanılmaktadır. Şu an hacc ve Umre için kutsal topraklara giden hacı ve umreci kardeşlerimiz burayı ziyaret etmektedirler.
Cennetul Mualla
Mescid-i Harem’in yaklaşık 1.5 km. kuzeyinde yer alan bu mezarlık aynı zamanda şehrin tarihi mezarlığıdır. Sevgili Peygamberimizin dedesi Abdülmuttalip, amcası Ebu Talip, hanımı Hz. Hatice validemiz, küçük yaşta ölen oğulları Kasım ve Abdullah’ın ve birçok Sahabi ve İslam büyüklerinin kabirleri bu mezarlıkta bulunmaktadır. Mekke’de vefat eden yerli-yabancı her Müslüman günümüzde de bu mezarlığa defnedilmektedir
Hudeybiye
Hudeybiye Antlaşması, 628 yılında(hicretin 6. ayı)Peygamber Efendimiz ve Ashabının umre ziyareti yapmak için Medine’den Hudeybi’ye hareket etmesi sonucu, Kureyşlilerin Müslümanları Mekke’ye almama kararı ile sağlanan ve Müslümanların aleyhine kurallar içeren bir antlaşmadır. Fakat bu antlaşmanın Müslümanlar için faydalı olacağını Peygamber Efendi’miz biliyordu. Hudeybiye’den dönüşte ”Fetih Süresi’ ‘inmişti.
Hz Ayşe Mescidi
Harem-i Şerife 6 km yayan olarak 1 saat mesâfede, Medine tarafından harem hududu olan Tenim’dedir. Tenim Mescidinin sağ tarafında Tenim dağı vardır. Mescidin bulunduğu vadiye Numan Vadisi denir. Tenim Mescidi Âişe validemizin Umre yapmak için ihram’a girdiği yerdir. Bu gün hac ve umre farizasını yerine getirmek için kutsal topraklara giden müslümanlar buradan umreye niyet ederek ihrama girerek ayrıca umre sevabı kazanıyorlar.
Cebeli Sevr
Mekke’nin güneyinde Kabe’ye yaklaşık 4 km. uzaklıkta, yüksekliği 500 m. civarında bir dağdır. Bu dağın zirvesine yakın bir yerde Peygamber sav ile arkadaşı Hz. Ebubekir’in Mekke’den Medine’ye hicret ederlerken gizlendikleri mağara bulunmaktadır. Peygamberimiz ve arkadaşı gece vakti bu dağa çıkmışlar ve üç gece burada kalmışlardır. Sonra gizlendikleri mağaradan çıkarak sahil yolundan Medine’ye ulaşmışlardır.
Ci‘râne Mescidi
‘Ben size yetmez miydim’ demişti burada O! Cirane, Mekke-i Mükerreme’ye 31 km. Taife ise 10 km uzaklıktadır. Allah Resûlü (s.a.s.)’nün Huneyn’den sonra umre yapmak için ihrama girdiği yerdir. Resûlullah (s.a.s.)’ın, Cirane’de bir süre kalmış olması ve oradan ihrama girerek umre yapmasının hatırasına buraya sonradan bir mescit yapılmıştır. Asr-ı Saadet kokulu bir vadi. Kurak ve kavruk uçuşan kum taneleri…
Cemarat
Hacıların kurban bayramı günlerinde Mina’da attıkları küçük taşların her birine ve bu taşların atıldığı üç ayrı yere cemre denir (cem’i: cemerât) Mina tarafından sırayla şunlardır: Birinci Cemre (küçük şeytan): Şeytanın İbrahim (a.s.)’a üçüncü olarak görülüp taşlandığı yerdir. Bayramın birinci günü, 1. ve 2. şeytana taş atılmaz. İkinci cemre (orta şeytan): Şeytanın İbrahim (a.s.)’a ikinci olarak görülüp taşlandığı yerdir.